قوانین صیغه موقت به اجازه پدر

الزام به ثبت ازدواج

فهرست مطالب

باکره دختری است که هیچ ‌گونه آمیزش جنسی خواسته یا ناخواسته را تجربه نکرده باشد و به وسیله آمیزش جنسی (خواه مشروع یا نامشروع) از وی ازاله بکارت نشده باشد. طبق قوانین شرعی و عرفی جمهوری اسلامی ایران جاری نموده خطبه عقد دائم و صیغه موقت به اجازه پدر و یا ولی شرعی و قانونی دختر امکان ‌پذیر است.

گاهی در تکاپوی زندگی ‌های خانوادگی شرایطی پیش می ‌آید که اذن پدر و ولی دختر باکره را با شرایط خاصی مواجه می‌ نماید ما در این بخش سعی خواهیم نمود تا برخی از شرایط لازم برای جاری نمودن صیغه موقت به اجازه پدر را بیان نماییم.

نکاح دختر باکره و صغیره از نظر قانون مدنی

ماده 1041 قانون مدنی، عقد نکاح دختر قبل از رسیدن به سن 13 سال تمام شمسی و پسر قبل از رسیدن به 15 سال تمام شمسی را منوط به اذن ولی و به شرط رعایت مصلحت و با تشخیص دادگاه صالح دانسته است.

الزام به ثبت ازدواج

مقصود از ولی طبق ماده 1181 قانون مدنی پدر و جد پدری است که بر اولاد خود ولایت دارند؛ بنابراین این مواد یک اصل کلی ولایت پدر در ازدواج پسر و دختر صغیر را بیان کرده است. مطابق این ماده نکاح دختر صغیره به اذن ولی یعنی پدر و در صورت نبود او، به جد پدری وابسته است.

با این وجود قانون مدنی در ماده 1043 بیان کرده است که نکاح دختر باکره اگرچه به سن بلوغ رسیده باشد، موقوف به اجازه پدر یا جد پدری دختر هست. هرگاه پدر یا جد پدری بدون علت موجه از دادن اجازه مضایقه کند، اجازه وی ساقط می‌ گردد.

در این حالت دختر می ‌تواند با معرفی کامل مردی که می‌ خواهد با او ازدواج نماید به دادگاه همراه شرایط نکاح و مهری که بین آن ‌ها قرار داده شده، پس از اخذ اجازه از دادگاه مدنی خاص به دفتر ازدواج مراجعه و نسبت به ثبت ازدواج اقدام نماید. بر اساس این ماده چنانچه پدر بدون علت موجه از دادن اجازه ازدواج دختر مضایقه کند، اجازه او ساقط می‌ شود.

زمان و مدت اعتبار رای طلاق در قوانین اسلامی
مطالعه بیشتر

دختر می ‌تواند در صورت خودداری ولی برای صدور اذن ازدواج، از دادگاه اجازه اخذ کند؛ این مقوله اختصاص به دختر بالغ دارد و در مورد دختر صغیره مطرح نیست؛ بنابراین طبق نظر فقها و به استناد پاره‌ ای از روایات، در ازدواج دختر باکره علاوه بر بلوغ، رشد فکری و عقلی دختر هم لازم است.

مطابق رای وحدت رویه دیوان عالی کشور و با نظر اکثریت فقها، باکره نبودن دختر و دخول از نوع مشروع یا غیر مشروع باعث سقوط ولایت پدر می ‌باشد.

در توجیه ماده 1043 قانون مدنی باید به این مسئله اشاره کرد که در جامعه تجربه و اطلاعات دختران اغلب کمتر از پسران است و همچنین دختران به لحاظ روحی نسبت به مردان ذاتا احساساتی ‌تر هستند، از این رو ممکن است فریب خورده و دستخوش هوس بازی مردان هرزه و ناپاک شوند یا بدون اندیشه و بررسی کافی و برخلاف مصلحت خود، اقدام به ازدواج نامناسبی نمایند؛ بنابراین قانون گذار برای حمایت از دختران، اجازه پدر و جد پدری را در مورد دختری که برای بار اول ازدواج می‌کند، لازم و اجباری شمرده است.

تعریف نکاح موقت یا صیغه

ازدواج به دو صورت دائم و موقت می ‌تواند صورت گیرد که ماده 1075 و 1076 قانون مدنی درباره نکاح منقطع بیان می ‌کند این ازدواج برای مدت معینی واقع شده باشد.

عقد موقت یا صیغه ، یکی از انواع عقد نکاح است که باید دارای مدت مشخص و مهریه معلوم باشد و الا عقد باطل است. پس از اتمام مدت زمان یا بذل مدت از طرف مرد، زوجیت زن و مرد ، به پایان می‌ رسد. در واقع در ازدواج موقت زن و مرد تصمیم می‌ گیرند که به طور موقت با هم ازدواج کنند.

دادخواست ترک انفاق چیست؟
مطالعه بیشتر

تفاوت ‌های ازدواج دائم و موقت

ازدواج موقت و دائم در پاره‌ ای از آثار با هم یکی هستند و در برخی با هم اختلاف دارند؛ که در این بخش به طور مختصر تفاوت ‌های این دو مقوله را بیان می ‌نماییم:

ازدواج دائم و موقت

  1. در ازدواج موقت زن و مرد از هم ارث نمی‌ برند؛ اما در ازدواج دائم زن و شوهر از یکدیگر ارث می ‌برند.
  2. در ازدواج دائم مرد عهده دار مخارج روزانه و لباس و مسکن و احتیاجات دیگر زن است، اما در ازدواج موقت این مسئله بستگی به قراردادی دارد که میان طرفین منعقد می ‌گردد.
  3. در ازدواج دائم مطابق قانون ریاست خانواده با مرد است و زن باید امر او را در حدود مصالح خانواده اطاعت کند؛ اما در ازدواج موقت این امر بسته به قراردادی است که بین طرفین در این خصوص منعقد می ‌شود.
  4. تفاوت اصلی ازدواج موقت با ازدواج دائم در این است که زن و مرد در ازدواج موقت از لحاظ حدود و قیود آزاد هستند؛ یعنی این ازدواج وابسته به اراده و قرارداد طرفین است.

شرایط قانونی صیغه موقت به اجازه پدر

بنابراین مطابق قانون مدنی و نظر مراجع تقلید و فقها در ازدواج موقت دختر باکره اجازه پدر لازم می ‌باشد و بدون اجازه پدر عقد موقت باطل می ‌گردد؛ بنابراین درباره جاری نمودن صیغه موقت به اجازه پدر میان دختر باکره ‌ای که رشیده بوده دارای استقلال مالی است با سایر دختران باکره فرقی وجود ندارد. بنا بر احتیاط واجب و مصلحت دختر باکره این اقتضا وجود دارد که در هنگام ازدواج از پدر یا جد پدری خود باید اجازه بگیرد.

نظر مراجع تقلید در مورد اجازه پدر در ازدواج دائم و موقت دختر بالغه رشیده

بنا بر فتوای امام خمینی (ره) ازدواج دائم یا موقت دختر بالغه‌ی رشیده که باکره می ‌باشد باید با اجازه پدر یا جد پدری باشد؛ بنابراین طبق استفتاء ایشان عقد باید با اجازه پدر باشد و فرقی بین عقد دائم و موقت نیست.

آزمایشات قبل از ازدواج و ضرورت شناخت آن‌ها
مطالعه بیشتر

نظر برخی از مراجع تقلید از جمله آیت‌الله وحید خراسانی، آیت‌الله موسوی اردبیلی، آیت‌الله ناصر مکارم شیرازی و آیت‌الله خامنه‌ای در مورد ازدواج دختر باکره بالغه رشیده ای که مصلحت خود را تشخیص و می‌ تواند زندگی خود را به صورت مستقل اداره و قدرت تصمیم ‌گیری صحیح در زندگی خود را داشته باشد، این است که بنا بر احتیاط واجب باید از پدر و یا جد پدری خود اجازه بگیرد و در این خصوص تفاوتی بین ازدواج دائم و موقت نیست.

برخی از مراجع مثل آیت‌الله نوری همدانی عقد دختر باکره اعم از دائم یا موقت بدون اجازه پدر را، باطل دانسته ‌اند و نظر این مراجع در خصوص ازدواج موقت لزوم جاری نمودن صیغه موقت به اجازه پدر است. اگرچه اصل ازدواج موقت در دین اسلام کاری جایز است، ولی این مسئله نباید موجب هوس‌ بازی شود و احتیاط آن است که تا ضرورتی وجود ندارد، اقدام به این کار نشود.

کلام آخر

آن چیزی که مسلم می ‌باشد این است که هرگز مقصود قانون‌گذار در وضع و تشریع قانون در خصوص ازدواج موقت آن نبوده است که این مسئله وسیله هوس رانی و هواپرستی برای حیوان صفتان و یا وسیله سو استفاده و اغفال عده ‌ای از زنان و دختران باشد.

بلکه در مورد این ازدواج شرایط و اوضاع و احوال خاصی در نظر گرفته شده است؛ که مهم ‌ترین این قوانین جاری نمودن صیغه موقت به اجازه پدر برای دختران باکره هست. اگرچه دختران باکره و رشیده باشند و دارای استقلال مالی بوده و از خانواده به صورت مستقل و جدا زندگی کند.

فهرست مطالب

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

تماس و دریافت مشاوره

تماس با شعبه مرکزی

تماس با شعبه مشهد